Tuyến đường sắt cao tốc Bắc – Nam bắt đầu thực hiện điều chỉnh quan trọng ở phía Nam

Thành phố vào cuộc từ khâu giải phóng mặt bằng

UBND TP.HCM vừa có chỉ đạo triển khai Nghị quyết số 172/2024 của Quốc hội về chủ trương đầu tư dự án đường sắt cao tốc Bắc – Nam – một trong những công trình hạ tầng quy mô lớn nhất trong nhiều năm tới.

Theo đó, Sở Nông nghiệp và Môi trường được giao chủ trì, phối hợp với Bộ Xây dựng cùng các bộ, ngành liên quan để chuẩn bị quỹ đất, tổ chức bồi thường, hỗ trợ và tái định cư phục vụ dự án. Yêu cầu được đặt ra không chỉ dừng ở tiến độ mà còn đảm bảo ổn định đời sống, sinh kế của người dân tại nơi ở mới.

Các sở ngành liên quan như Quy hoạch – Kiến trúc, Xây dựng, Tài chính tiếp tục triển khai nhiệm vụ theo chỉ đạo trước đó của UBND thành phố, đồng thời phối hợp chặt chẽ với chủ đầu tư và các cơ quan trung ương trong quá trình thực hiện. Định kỳ trước ngày 20 hàng tháng, Sở Nông nghiệp và Môi trường phải báo cáo tiến độ để tổng hợp, theo dõi.

Việc chuẩn bị mặt bằng sẽ được triển khai sau khi chủ đầu tư bàn giao hồ sơ và xác định mốc giới ngoài thực địa. Trong trường hợp phát sinh vướng mắc vượt thẩm quyền, các đơn vị được yêu cầu kịp thời báo cáo để UBND TP.HCM xem xét, xử lý.

Dự án đường sắt cao tốc cần nhiều địa phương cùng tham gia

Trước đó, Chính phủ đã quyết định tách dự án đường sắt cao tốc Bắc – Nam thành 17 dự án thành phần độc lập. Trong đó, dự án xây dựng tuyến chính do Bộ Xây dựng quyết định đầu tư, cùng với một dự án di dời công trình điện lực do Tập đoàn Điện lực Việt Nam thực hiện.

Phần còn lại gồm 15 dự án liên quan đến bồi thường, hỗ trợ, tái định cư và di dời hạ tầng kỹ thuật sẽ do 15 tỉnh, thành phố có tuyến đi qua làm chủ đầu tư. Điều này cho thấy vai trò lớn của các địa phương, trong đó TP.HCM là điểm cuối tuyến, trong việc đảm bảo tiến độ chung.

Dự án đường sắt cao tốc Bắc – Nam có chiều dài khoảng 1.541 km, kết nối từ Hà Nội đến TP.HCM, được thiết kế đường đôi, khổ tiêu chuẩn 1.435 mm, tốc độ khai thác tối đa 350 km/h. Tuyến dự kiến có 23 ga hành khách và 5 ga hàng hóa, chủ yếu phục vụ vận tải hành khách nhưng có thể kết hợp vận chuyển hàng hóa khi cần thiết.

Tổng mức đầu tư sơ bộ của dự án lên tới hơn 1,713 triệu tỷ đồng (tương đương khoảng 67,34 tỷ USD), thực hiện theo hình thức đầu tư công và dự kiến triển khai trong giai đoạn 2025–2035.

Ở góc độ rộng hơn, với quy mô và mức đầu tư lớn, dự án không chỉ là công trình giao thông mà còn được kỳ vọng tạo động lực phát triển mới cho các vùng kinh tế dọc tuyến. Tuy nhiên, thực tế triển khai cho thấy, công tác giải phóng mặt bằng và tái định cư sẽ là một trong những yếu tố quyết định tiến độ của toàn dự án trong thời gian tới.