Ngành thép phục hồi, Hòa Phát, Hoa Sen và Nam Kim vẫn phân hóa mạnh

Nhu cầu trong nước hỗ trợ sản lượng tiêu thụ thép

Trong bối cảnh ngành thép toàn cầu còn chịu sức ép từ dư thừa công suất, nhu cầu yếu và xu hướng bảo hộ thương mại gia tăng, thị trường thép Việt Nam ghi nhận sản lượng tiêu thụ tăng trong quý I/2026, chủ yếu nhờ nhu cầu trong nước cải thiện.

Trong quý I/2026, tổng sản lượng tiêu thụ thép tại Việt Nam đạt khoảng 9,4 triệu tấn, tăng 14,6% so với cùng kỳ. Trong đó, tiêu thụ nội địa của các phân khúc thép xây dựng, HRC và tôn mạ tăng 23%, trong khi sản lượng xuất khẩu giảm 8% so với cùng kỳ.

Ở từng nhóm sản phẩm, mức tăng giảm có sự khác biệt rõ. Sản lượng tiêu thụ thép xây dựng đạt gần 3,97 triệu tấn, tăng 22,4% so với cùng kỳ. HRC đạt hơn 2,36 triệu tấn, tăng 23,6%. Ngược lại, tôn mạ giảm 7%, xuống còn hơn 1,06 triệu tấn, chủ yếu do kênh xuất khẩu tiếp tục suy yếu.

Theo đánh giá của Chứng khoán HSC, thị trường nội địa đóng vai trò hỗ trợ chính trong quý đầu năm, nhất là ở các phân khúc gắn với đầu tư công, xây dựng hạ tầng và hoạt động phát triển bất động sản. Trong khi đó, nhóm sản phẩm có tỷ trọng xuất khẩu cao vẫn chịu tác động từ môi trường thương mại bên ngoài.

Đầu tư công, bất động sản và phòng vệ thương mại kéo hai phân khúc chính

Trong quý I/2026, thép xây dựng là một trong những phân khúc ghi nhận mức tăng cao. Theo số liệu từ Hiệp hội Thép Việt Nam, sản lượng tiêu thụ thép xây dựng đạt gần 4 triệu tấn, tăng 22,4% so với cùng kỳ. Trong đó, tiêu thụ trong nước tăng 30%, đạt khoảng 3,6 triệu tấn; sản lượng xuất khẩu giảm 25,7%, xuống còn hơn 335.000 tấn.

Theo HSC, tiến độ giải ngân vốn đầu tư công và nhu cầu xây dựng dân dụng là hai yếu tố hỗ trợ chính cho phân khúc này. Trong 4 tháng đầu năm 2026, giải ngân đầu tư công đạt khoảng 188.000 tỷ đồng, tăng 13% so với cùng kỳ.

Cùng với đó, nguồn cung căn hộ tại hai thị trường lớn là Hà Nội và TP.HCM cũng tăng mạnh trong quý đầu năm. Tại Hà Nội, số căn hộ chung cư mở bán mới đạt 8.010 căn, tăng 104% so với cùng kỳ; số căn hộ bán được đạt 5.382 căn, tăng 33%. Tại TP.HCM, nguồn cung căn hộ mở bán mới đạt 1.642 căn, tăng 369% so với nền thấp của cùng kỳ năm trước.

Với đặc thù là vật liệu đầu vào quan trọng trong xây dựng hạ tầng và nhà ở, nhu cầu thép xây dựng thường chịu ảnh hưởng từ tiến độ triển khai các dự án. Trong bối cảnh tiêu thụ nội địa tăng mạnh hơn xuất khẩu, thép xây dựng đóng góp lớn vào mức tăng chung của sản lượng tiêu thụ thép trong quý đầu năm.

Bên cạnh thép xây dựng, HRC cũng ghi nhận mức tăng gần 24% trong quý I/2026, với tổng sản lượng tiêu thụ đạt hơn 2,36 triệu tấn. Trong đó, tiêu thụ trong nước đạt hơn 1,94 triệu tấn, tăng 13,6%; xuất khẩu đạt hơn 416.000 tấn, tăng mạnh so với mức nền thấp của năm trước.

Theo HSC, sản lượng tiêu thụ HRC bắt đầu cải thiện rõ hơn từ quý II/2025, sau khi quyết định áp thuế chống bán phá giá tạm thời đối với HRC khổ hẹp nhập khẩu từ Trung Quốc có hiệu lực. Đến tháng 7/2025, các mức thuế chống bán phá giá đối với sản phẩm HRC khổ hẹp được áp dụng chính thức.

Tháng 4/2026, Bộ Công Thương tiếp tục ban hành quyết định áp thuế chống lẩn tránh thuế chống bán phá giá tạm thời ở mức 27,83% đối với HRC khổ rộng nhập khẩu từ Trung Quốc. Theo báo cáo, các biện pháp này góp phần giảm áp lực từ thép nhập khẩu giá rẻ, qua đó hỗ trợ tiêu thụ sản phẩm trong nước.

Hòa Phát hưởng lợi từ thép xây dựng và HRC

Với Hòa Phát, câu chuyện trong quý I/2026 không chỉ nằm ở sản lượng thép xây dựng, mà còn ở mức tăng mạnh của HRC sau khi công suất mới được bổ sung. Đây là hai phân khúc có mức tăng cao hơn mặt bằng chung của ngành thép trong quý đầu năm.

Ở phân khúc thép xây dựng, HPG hiện nắm khoảng 36% thị phần. Sản lượng tiêu thụ thép xây dựng của doanh nghiệp trong quý I/2026 đạt khoảng 1,4 triệu tấn, tăng 20% so với cùng kỳ. Đây là nhóm sản phẩm gắn trực tiếp với nhu cầu xây dựng hạ tầng, nhà ở và các dự án đầu tư công.

Ở phân khúc HRC, sản lượng tiêu thụ của HPG đạt hơn 1,47 triệu tấn trong quý I/2026, tăng 48% so với cùng kỳ. Trong khi đó, Formosa, nhà sản xuất HRC lớn khác tại Việt Nam, ghi nhận sản lượng tiêu thụ gần 889.500 tấn, giảm 3%.

Việc Khu liên hợp gang thép Dung Quất 2 đi vào vận hành cũng góp phần mở rộng công suất HRC của HPG. Theo báo cáo, sau khi lò cao số 2 thuộc dự án này hoạt động từ quý IV/2025, sản lượng tiêu thụ HRC của HPG trong quý I/2026 cao hơn 65% so với Formosa, trong khi cùng kỳ năm trước mức chênh lệch là 8%.

Về cơ cấu thị trường, tỷ trọng xuất khẩu của HPG trong quý I/2026 chỉ chiếm khoảng 9% tổng sản lượng tiêu thụ. nhờ đó, doanh nghiệp chịu tác động hạn chế hơn từ xu hướng gia tăng rào cản thương mại tại các thị trường quốc tế.

Ở phân khúc tôn mạ, HPG cũng ghi nhận sản lượng tiêu thụ tăng 19% so với cùng kỳ trong quý I/2026. Tuy nhiên, tỷ trọng xuất khẩu tôn mạ của HPG chỉ ở mức khoảng 2% tổng sản lượng tiêu thụ của phân khúc này, thấp hơn nhiều so với các doanh nghiệp cùng ngành.

Nhóm tôn mạ chịu sức ép từ xuất khẩu

Trái với thép xây dựng và HRC, tôn mạ là phân khúc duy nhất ghi nhận sản lượng tiêu thụ giảm trong quý I/2026. Tổng sản lượng tiêu thụ tôn mạ đạt hơn 1,06 triệu tấn, giảm 7% so với cùng kỳ.

Nguyên nhân chính đến từ kênh xuất khẩu. Sản lượng xuất khẩu tôn mạ trong quý I/2026 giảm 41% so với cùng kỳ, xuống còn hơn 282.800 tấn. Ở chiều ngược lại, tiêu thụ trong nước tăng 17,7%, đạt gần 782.000 tấn, nhưng chưa đủ bù đắp phần sụt giảm từ xuất khẩu.

Theo số liệu của Hiệp hội Thép Việt Nam, sản lượng tiêu thụ tôn mạ của Hoa Sen và Nam Kim trong quý I/2026 giảm lần lượt 19% và 36% so với cùng kỳ. Áp lực từ xuất khẩu là một trong những yếu tố được nhắc đến khi phân tích kết quả tiêu thụ của hai doanh nghiệp này.

Cơ cấu thị trường cũng tạo ra khác biệt giữa các doanh nghiệp. Trong đó, tỷ trọng xuất khẩu tôn mạ của HSG và NKG lần lượt ở mức 37% và 21%, cao hơn so với HPG. Với tỷ trọng xuất khẩu cao hơn, hai doanh nghiệp này chịu ảnh hưởng rõ hơn từ sự suy yếu của kênh xuất khẩu tôn mạ.

Dù vậy, tốc độ sụt giảm của xuất khẩu tôn mạ đã chậm lại so với các quý trước. Sản lượng xuất khẩu tôn mạ trong quý I/2026 tăng 3% so với quý trước, sau khi giảm lần lượt 38% và 13% trong hai quý liền trước đó.

Triển vọng ngành phụ thuộc vào sức cầu nội địa

Trong năm 2026, HSC dự báo tổng sản lượng tiêu thụ thép tại Việt Nam tăng 12,9%, cao hơn mức tăng 9,5% của năm 2025. Trong đó, thép xây dựng được dự báo đạt 15,2 triệu tấn, tăng 14%; HRC đạt khoảng 11 triệu tấn, tăng 30%; tôn mạ phục hồi nhẹ 3%, đạt 4,9 triệu tấn.

Các dự báo này dựa trên giả định nhu cầu trong nước tiếp tục được hỗ trợ bởi đầu tư công, xây dựng hạ tầng và nguồn cung bất động sản cải thiện. Đối với HRC, các biện pháp phòng vệ thương mại tiếp tục là yếu tố được theo dõi do có liên quan đến cạnh tranh từ thép nhập khẩu Trung Quốc.

Ở chiều ngược lại, xuất khẩu vẫn là biến số đối với nhóm doanh nghiệp có tỷ trọng doanh thu lớn từ thị trường nước ngoài. Xu hướng bảo hộ thương mại tại nhiều thị trường có thể tiếp tục ảnh hưởng đến nhóm sản phẩm tôn mạ, dù nhu cầu nội địa đang có dấu hiệu cải thiện.

Do đó, mức độ hưởng lợi giữa các doanh nghiệp thép sẽ phụ thuộc vào cơ cấu sản phẩm, thị trường tiêu thụ và tỷ trọng xuất khẩu. HPG gắn nhiều hơn với thép xây dựng và HRC, hai phân khúc đang tăng trưởng tốt hơn trong quý I/2026; trong khi HSG và NKG vẫn chịu ảnh hưởng nhiều hơn từ diễn biến của thị trường xuất khẩu tôn mạ.