Lần đầu tiên một sân bay trên biển như Kansai International Airport của Nhật Bản đang được đề xuất tại Việt Nam
Với lợi thế về địa hình, vịnh Vân Phong được đề xuất quy hoạch xây dựng một sân bay.
Đề xuất sân bay Vân Phong trong quy hoạch hệ thống hàng không
Bộ Xây dựng vừa trình Thủ tướng Chính phủ xem xét, phê duyệt đề cương điều chỉnh quy hoạch hệ thống cảng hàng không toàn quốc giai đoạn 2021–2030, tầm nhìn đến năm 2050. Nội dung này nhằm định hình lại mạng lưới hạ tầng hàng không theo hướng đồng bộ, linh hoạt và phù hợp với xu thế phát triển quốc tế.
Trong đề xuất, dự án sân bay Vân Phong được đưa vào nghiên cứu quy hoạch với phương án xây dựng trên vùng mặt nước ven bờ, diện tích khoảng 497,1 ha. Đây được xem là một hướng tiếp cận mới trong phát triển hạ tầng hàng không tại Việt Nam.

Theo phương án, sân bay dự kiến đặt tại xã Vạn Thắng (thuộc khu vực huyện Vạn Ninh trước đây), cách trung tâm đô thị Nha Trang khoảng 65 km. Khi hoàn thành, đây có thể trở thành sân bay đầu tiên của Việt Nam được xây dựng hoàn toàn trên mặt nước.
Theo đề xuất, sân bay Vân Phong đạt tiêu chuẩn cấp 4E, với công suất dự kiến khoảng 1,5 triệu hành khách mỗi năm vào năm 2030 và tăng lên khoảng 2,5 triệu hành khách vào năm 2050. Tổng mức đầu tư sơ bộ khoảng 9.214 tỷ đồng.
Mô hình này có sự tương đồng với Kansai International Airport – một trong những sân bay được xây dựng trên đảo nhân tạo giữa vịnh Osaka. Công trình này được thiết kế bởi kiến trúc sư Renzo Piano và nổi bật với cấu trúc nhà ga kéo dài theo hình cánh máy bay, tối ưu hóa vận hành và không gian.
Sân bay Kansai hiện là cửa ngõ quan trọng kết nối khu vực Kansai với các thị trường quốc tế, đồng thời được xem là ví dụ tiêu biểu về việc ứng dụng kỹ thuật xây dựng trong điều kiện địa hình đặc thù.
Lợi thế tự nhiên của vịnh Vân Phong
Vịnh Vân Phong được đánh giá có nhiều điều kiện thuận lợi để phát triển các công trình hạ tầng quy mô lớn. Khu vực này sở hữu đê chắn sóng tự nhiên dài hơn 20 km, tạo vùng nước kín gió, đảm bảo an toàn cho hoạt động hàng hải.
Diện tích mặt nước của vịnh đạt hơn 43.000 ha, cho phép bố trí các khu vực cảng biển và kho bãi quy mô lớn. Đặc biệt, độ sâu tự nhiên từ 20 đến 40 m giúp khu vực này có khả năng tiếp nhận tàu trọng tải lớn mà không cần nhiều chi phí nạo vét.
Những điều kiện này không chỉ tạo thuận lợi cho việc xây dựng sân bay trên mặt nước mà còn góp phần nâng cao hiệu quả khai thác hạ tầng khi đưa vào vận hành.
Bên cạnh vai trò trong mạng lưới hàng không, khu vực Vân Phong còn được đánh giá có tiềm năng phát triển thành trung tâm logistics và trung chuyển năng lượng.
Với vị trí nằm trên tuyến hàng hải quốc tế, khu vực này có thể kết nối thuận lợi với các thị trường trong khu vực và toàn cầu. Nhiều ý kiến cho rằng Vân Phong có thể trở thành điểm trung chuyển xăng dầu, khí đốt quy mô lớn, góp phần nâng cao năng lực dự trữ và đảm bảo an ninh năng lượng trong dài hạn.
Việc nghiên cứu phát triển sân bay tại khu vực này, do đó, không chỉ phục vụ nhu cầu vận tải hàng không mà còn gắn với định hướng phát triển tổng thể về kinh tế biển, logistics và năng lượng.