Đồng Nai phát triển mô hình đô thị sân bay hơn 43.000 ha tại Long Thành

Định hình mô hình đô thị sân bay quy mô lớn tại Đồng Nai

Gắn với dự án Cảng hàng không quốc tế Long Thành, đô thị sân bay Long Thành đang được quy hoạch với quy mô hàng chục nghìn hécta tại Đồng Nai. Đây không chỉ là một khu đô thị thông thường mà được định hướng phát triển theo mô hình tích hợp, bao gồm công nghiệp, dịch vụ, logistics và đổi mới sáng tạo.

Theo quy hoạch, khu đô thị sân bay có diện tích hơn 43.000 ha, có thể mở rộng lên khoảng 57.000 ha nếu tính cả vùng phụ cận. Trong đó, khu vực sân bay giữ vai trò lõi trung tâm với quy mô khoảng 5.000 ha, công suất thiết kế tối đa lên tới 100 triệu hành khách và 5 triệu tấn hàng hóa mỗi năm.

Mô hình này được xem là bước chuyển từ hạ tầng giao thông đơn thuần sang một trung tâm kinh tế tổng hợp. Trên thế giới, các đô thị sân bay tại Hàn Quốc, Singapore hay Thái Lan đã cho thấy hiệu quả khi trở thành động lực phát triển, kéo theo các trung tâm logistics, thương mại, tài chính và công nghệ cao.

Theo định hướng quy hoạch, đô thị sân bay Long Thành được cấu trúc thành nhiều phân khu chức năng như khu thương mại tự do, khu công nghiệp công nghệ cao, khu công nghệ số, khu đổi mới sáng tạo, trung tâm logistics hàng không và các khu đô thị hiện đại.

Mỗi phân khu đảm nhận một vai trò riêng nhưng được kết nối chặt chẽ, tạo thành hệ sinh thái kinh tế liên hoàn. Dòng chảy hàng hóa, hành khách và dịch vụ được tổ chức tối ưu, giúp giảm thời gian và chi phí logistics, qua đó nâng cao năng lực cạnh tranh trong thu hút đầu tư.

Không gian phát triển này còn gắn với hành lang ven sông Đồng Nai, hình thành trục đô thị – sinh thái, góp phần nâng cao chất lượng sống và tạo bản sắc riêng cho khu vực.

Theo kế hoạch, đến năm 2030, hệ thống hạ tầng giao thông sẽ được hoàn thiện theo hướng đa phương thức, kết nối sân bay với mạng lưới cao tốc, đường sắt quốc gia và các đô thị trung tâm như TP.HCM. Các khu vực phía Tây Nam sân bay được định hướng trở thành trung tâm tài chính – dịch vụ hàng không, trong khi phía Đông Nam phát triển công nghiệp và logistics gắn với cụm cảng Cái Mép – Thị Vải.

Bên cạnh đó, đô thị sân bay Long Thành cũng được định hướng phát triển các tổ hợp giáo dục, nghiên cứu và y tế quy mô lớn, phục vụ dân số dự kiến khoảng 1,5 triệu người vào năm 2045.

Tiến độ sân bay Long Thành và yêu cầu hoàn thành năm 2026

Song song với quy hoạch đô thị, tiến độ triển khai Cảng hàng không quốc tế Long Thành đang được đẩy nhanh. Theo báo cáo, tổng khối lượng thực hiện dự án giai đoạn 1 hiện đạt khoảng 76%, tương đương giá trị khoảng 70.000 tỷ đồng. Nhiều hạng mục quan trọng như đường băng, sân đỗ, hệ thống nhiên liệu, đài kiểm soát không lưu và hạ tầng kết nối đã cơ bản hoàn thành.

Tuy nhiên, dự án vẫn đối diện với một số khó khăn, vướng mắc trong quá trình triển khai. Theo yêu cầu của Chính phủ, mục tiêu hoàn thành và đưa vào khai thác thương mại trong năm 2026 là nhiệm vụ bắt buộc.

Thủ tướng Lê Minh Hưng nhấn mạnh, việc đảm bảo tiến độ không chỉ liên quan đến hiệu quả đầu tư mà còn ảnh hưởng đến niềm tin của người dân và doanh nghiệp. Nếu dự án chậm tiến độ, nguy cơ lãng phí nguồn lực là rất lớn.

Trong đó, Tổng công ty Cảng hàng không Việt Nam (ACV) được giao chịu trách nhiệm toàn diện về tiến độ và chất lượng các hạng mục chính, đồng thời phải chủ động phối hợp với các bộ, ngành và địa phương để tháo gỡ vướng mắc.

Việc hình thành đô thị sân bay Long Thành không chỉ gắn với một dự án hạ tầng đơn lẻ mà còn mở ra không gian phát triển hoàn toàn mới cho khu vực phía Nam. Khi đi vào vận hành, mô hình này được kỳ vọng sẽ trở thành trung tâm trung chuyển quốc tế, thúc đẩy các hoạt động logistics, thương mại và dịch vụ.

Trong dài hạn, sự kết hợp giữa hạ tầng hàng không hiện đại và hệ sinh thái đô thị tích hợp sẽ tạo ra lợi thế cạnh tranh đáng kể. Đây cũng là nền tảng để hình thành một “thành phố sân bay” với vai trò cực tăng trưởng mới, góp phần nâng cao vị thế của Việt Nam trong mạng lưới kinh tế khu vực.