Đà Nẵng tận dụng 190km bờ biển để định vị thành đô thị biển hàng đầu của châu Á

Đà Nẵng được đề xuất phát triển theo mô hình “đa cực”

Theo Quyết định 628/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ, Đà Nẵng được định hướng trở thành thành phố hiện đại, thông minh, giàu bản sắc và đáng sống vào năm 2050.

Tuy nhiên, theo các chuyên gia quy hoạch, để đạt mục tiêu này, thành phố cần thay đổi cách tiếp cận phát triển đô thị trong bối cảnh những mô hình tăng trưởng trước đây đang dần bộc lộ giới hạn.

Một trong những định hướng quan trọng là chuyển từ mô hình đô thị đơn cực hiện nay sang cấu trúc đa cực nhằm phân bổ lại không gian phát triển và giảm áp lực cho khu vực trung tâm.

Theo đề xuất, mô hình đô thị đến năm 2050 sẽ được định hình dựa trên 4 trụ cột chính. Trong đó, khu vực lõi trung tâm sẽ đóng vai trò hạt nhân thương mại – dịch vụ, tập trung các hoạt động tài chính, hành chính công, công nghiệp văn hóa và du lịch theo hướng “đô thị nén” chất lượng cao.

Khu vực phía Nam được định hướng trở thành cực tăng trưởng công nghiệp – logistics, kết nối trực tiếp với Chu Lai, hình thành hành lang kinh tế ven biển gắn với cảng nước sâu, sân bay quốc tế và khu phi thuế quan.

Ở phía Tây, thành phố định hướng phát triển vùng đệm sinh thái kết hợp đổi mới sáng tạo, tận dụng lợi thế địa hình để xây dựng các khu đô thị đại học, trung tâm dữ liệu và mô hình nông nghiệp đô thị hiện đại.

Trong khi đó, dải ven biển sẽ chuyển từ mô hình du lịch lưu trú đơn thuần sang phát triển kinh tế biển tích hợp, kết hợp bảo tồn hệ sinh thái với các dịch vụ du lịch – giải trí chất lượng cao.

Giới chuyên gia cho rằng việc phân chia không gian phát triển theo các cực chức năng sẽ giúp thành phố giảm áp lực hạ tầng, đồng thời tạo sự liên kết hiệu quả hơn giữa công nghiệp, logistics, du lịch và đổi mới sáng tạo.

Hướng tới đô thị biển có khả năng chống chịu cao

Bên cạnh cấu trúc không gian, một vấn đề khác được đặt ra là tái định vị thương hiệu phát triển của thành phố.

Theo đánh giá của các chuyên gia, khái niệm “thành phố đáng sống” dù tạo dấu ấn trong nhiều năm qua nhưng chưa đủ để trở thành nền tảng cạnh tranh dài hạn trong bối cảnh biến đổi khí hậu và áp lực đô thị hóa ngày càng lớn.

Thay vào đó, Đà Nẵng được cho là cần hướng tới mô hình “đô thị biển có khả năng chống chịu cao”, đồng thời trở thành trung tâm đổi mới sáng tạo của khu vực châu Á – Thái Bình Dương.

Để hiện thực hóa mục tiêu này, quy hoạch không gian đô thị cần được tích hợp với hạ tầng số, xây dựng hệ sinh thái đô thị thông minh có khả năng khai thác dữ liệu phục vụ quản trị, dự báo và phân bổ nguồn lực.

Với gần 190 km bờ biển cùng hệ thống sông ngòi dày đặc, Đà Nẵng được đánh giá sở hữu lợi thế lớn về cảnh quan và phát triển kinh tế biển.

Tuy nhiên, các chuyên gia cảnh báo nếu tiếp tục nhìn nhận khu vực ven biển chủ yếu dưới góc độ bất động sản, thành phố có thể đánh mất những giá trị sinh thái quan trọng.

Trong định hướng quy hoạch mới, các dải ven biển và ven sông được xác định là “hạ tầng xanh” nền tảng thay vì chỉ là quỹ đất phát triển dự án.

Theo đó, việc kiểm soát mật độ xây dựng, hạn chế công trình cao tầng sát mép nước sẽ góp phần bảo vệ cảnh quan, tạo hành lang thông gió tự nhiên và giảm nguy cơ xói lở bờ biển.

Các dự án ven sông cũng được yêu cầu tích hợp không gian công cộng, bảo đảm khả năng tiếp cận mặt nước cho cộng đồng thay vì phát triển khép kín.

Song song với đó, thành phố cũng được khuyến nghị chuyển đổi chiến lược chống ngập từ mô hình hạ tầng “xám” phụ thuộc vào bê tông, cống thoát nước sang mô hình hạ tầng “xanh” dựa trên tự nhiên.

Trong lĩnh vực giao thông, tư duy phát triển cũng cần thay đổi từ ưu tiên “lưu lượng” sang “khả năng tiếp cận”. Theo các chuyên gia, việc mở rộng đường sá không đồng nghĩa với giảm ùn tắc nếu phương tiện cá nhân tiếp tục gia tăng.

Vì vậy, quy hoạch đến năm 2050 cần hướng tới rút ngắn thời gian di chuyển, nâng cao khả năng tiếp cận dịch vụ công cộng, nơi làm việc và trường học trong phạm vi hợp lý thay vì chỉ tập trung mở rộng hạ tầng giao thông cơ giới.

Tuấn Anh