Chi phí thương mại điện tử leo thang, AI thành “đòn bẩy” giữ biên lợi nhuận
Chi phí thương mại điện tử tăng mạnh, doanh nghiệp đẩy nhanh ứng dụng AI để tối ưu vận hành, giảm nhân sự và cải thiện biên lợi nhuận
Thương mại điện tử đối mặt áp lực chi phí ngày càng lớn
Thị trường thương mại điện tử Việt Nam năm 2026 tiếp tục mở rộng về quy mô, nhưng đi kèm là áp lực ngày càng lớn lên biên lợi nhuận của doanh nghiệp. Doanh thu tăng trưởng không còn đồng nghĩa với hiệu quả, khi chi phí vận hành và logistics đồng loạt leo thang.
Chi phí vận hành trên các sàn thương mại điện tử hiện có thể chiếm tới khoảng 30% doanh số. Trong khi đó, chi phí logistics tăng nhanh từ mức 3,5% – 4% lên khoảng 5,5% chỉ trong thời gian ngắn, khiến nhiều doanh nghiệp rơi vào tình trạng tăng trưởng nhưng không tích lũy được lợi nhuận.
Ngoài ra, một phần doanh thu tiềm năng vẫn đang bị bỏ lỡ trong khung giờ buổi tối và ban đêm – thời điểm nhu cầu mua sắm trực tuyến tăng cao nhưng hệ thống vận hành truyền thống không thể đáp ứng liên tục.
Điều này cho thấy bài toán của thương mại điện tử không còn nằm ở việc mở rộng quy mô, mà là tối ưu chi phí và nâng cao hiệu quả vận hành.
AI hỗ trợ doanh nghiệp thương mại điện tử tối ưu vận hành
Trong bối cảnh đó, trí tuệ nhân tạo (AI) đang được doanh nghiệp thương mại điện tử sử dụng như một công cụ để tái cấu trúc hoạt động. Thay vì phụ thuộc hoàn toàn vào nhân sự, nhiều doanh nghiệp đã đưa AI vào các khâu chăm sóc khách hàng, tư vấn và xử lý đơn hàng cơ bản.
Tại hội thảo Thương mại điện tử 2026, Hiệp hội Thương mại điện tử Việt Nam công bố các số liệu cho thấy hiệu quả rõ rệt của việc ứng dụng công nghệ này.
Một doanh nghiệp trong lĩnh vực thiết bị xây dựng sau khi tích hợp AI đã giảm tới 90% nhân sự trực hotline và chat, từ 5 người xuống còn tương đương 0,5 người.
Không chỉ giúp cắt giảm chi phí, AI còn góp phần cải thiện hiệu quả bán hàng. Với khoảng 25.000 lượt truy cập, hệ thống vẫn duy trì tỷ lệ chốt đơn 19%, cao hơn mức 18% trước đó khi vận hành bằng nhân sự với quy mô nhỏ hơn. Khả năng hoạt động liên tục 24/7 giúp doanh nghiệp tận dụng tốt hơn các khung giờ cao điểm, qua đó tăng khoảng 42% tỷ lệ chuyển đổi.
Bên cạnh đó, các kịch bản tư vấn tự động còn giúp nâng giá trị đơn hàng trung bình thêm từ 15% đến 25%, đóng góp trực tiếp vào việc cải thiện doanh thu và lợi nhuận. Chi phí triển khai AI hiện cũng đã giảm đáng kể, với khoảng 800.000 đồng mỗi tháng cho công cụ và hạ tầng cơ bản, giúp nhiều doanh nghiệp có thể tiếp cận.
Tuy nhiên, AI trong thương mại điện tử hiện vẫn đóng vai trò hỗ trợ hơn là thay thế hoàn toàn con người. Công nghệ này phù hợp với các tác vụ lặp lại, cần phản hồi nhanh và xử lý khối lượng lớn, trong khi các tình huống phức tạp vẫn cần sự tham gia của nhân sự.
Trong bối cảnh cạnh tranh ngày càng khốc liệt, thương mại điện tử đang bước vào giai đoạn sàng lọc, nơi hiệu quả vận hành trở thành yếu tố quyết định. Những doanh nghiệp chủ động ứng dụng công nghệ để tối ưu chi phí và nâng cao hiệu suất sẽ có lợi thế rõ rệt, trong khi các mô hình cồng kềnh, kém linh hoạt sẽ dần bị đào thải.