Sân bay Long Thành và tham vọng đô thị trực thuộc Trung ương, Đồng Nai đang thay đổi vị thế
Đồng Nai đang nổi lên như một trung tâm phát triển mới với quy mô kinh tế lớn, dân số đông và vị trí chiến lược.
Lợi thế quy mô và động lực từ hạ tầng chiến lược
Sau khi được hình thành trên cơ sở sáp nhập tỉnh Đồng Nai và Bình Phước trước đây, Đồng Nai đang sở hữu quy mô diện tích đứng thứ 9 cả nước, dân số thuộc nhóm 5 địa phương đông dân nhất và nền kinh tế đứng thứ 4 toàn quốc. Những yếu tố này tạo nên nền tảng đáng chú ý để địa phương mở rộng không gian phát triển trong giai đoạn mới.
Một trong những động lực quan trọng nhất là dự án Cảng hàng không quốc tế Long Thành, được khởi công từ đầu năm 2021. Với tính chất là dự án quốc gia, sân bay này không chỉ đóng vai trò về giao thông mà còn tạo hiệu ứng lan tỏa tới nhiều lĩnh vực như công nghiệp, thương mại, dịch vụ, logistics và đô thị.
Theo đánh giá của lãnh đạo địa phương, sự hình thành của sân bay Long Thành được xem là yếu tố then chốt giúp Đồng Nai tăng tốc phát triển. Khi hoàn thành, công trình này dự kiến sẽ thúc đẩy hình thành các trung tâm dịch vụ, logistics và đô thị vệ tinh, góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh của toàn vùng.
Bên cạnh đó, lợi thế địa lý khi tiếp giáp gần như toàn bộ phía Tây với Thành phố Hồ Chí Minh cũng mang lại nhiều cơ hội. Sự kết nối trực tiếp với trung tâm kinh tế lớn nhất cả nước giúp địa phương thuận lợi trong thu hút dòng vốn đầu tư, tiếp nhận nguồn nhân lực chất lượng cao và mở rộng thị trường tiêu thụ.
Lộ trình lên đô thị trực thuộc Trung ương và không gian phát triển mới
Năm 2026, Đồng Nai xác định ba trụ cột phát triển gồm: Hoàn thiện quy hoạch và hạ tầng đồng bộ; Bảo đảm an sinh xã hội gắn với phát triển nhà ở; Cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh.
Một bước đi đáng chú ý là việc tổ chức lấy ý kiến người dân đối với Đề án thành lập thành phố trực thuộc Trung ương. Văn bản chỉ đạo được ban hành ngày 24/3/2026 đã yêu cầu các sở, ngành và địa phương triển khai lấy ý kiến rộng rãi, thể hiện quyết tâm thúc đẩy quá trình chuyển đổi mô hình quản lý đô thị.
Song song đó, địa phương cũng lấy ý kiến về việc thành lập 10 phường mới, bao gồm Long Thành, Nhơn Trạch, Trảng Bom, Dầu Giây, Xuân Lộc, Tân Phú, Trị An, Đồng Phú, Tân Khai và Lộc Ninh. Đây là bước chuẩn bị về mặt hành chính nhằm đáp ứng yêu cầu phát triển đô thị trong giai đoạn tiếp theo.
Ở cấp Trung ương, các cơ quan chức năng đã có những động thái rà soát và hoàn thiện hồ sơ liên quan đến đề án phát triển Đồng Nai đến năm 2035, tầm nhìn 2065. Theo định hướng này, việc trình Quốc hội xem xét ban hành nghị quyết thành lập thành phố trực thuộc Trung ương có thể được thúc đẩy trong thời gian tới.
Theo đánh giá sơ bộ dựa trên các tiêu chuẩn hiện hành, Đồng Nai cơ bản đáp ứng đầy đủ các tiêu chí của một thành phố trực thuộc Trung ương. Địa phương có quy mô phát triển lớn, khả năng tự cân đối ngân sách, cơ cấu kinh tế theo hướng hiện đại, vị trí chiến lược trong liên kết vùng và hệ thống hạ tầng động lực đang dần hình thành rõ nét.
Trong bối cảnh đó, dư địa phát triển đô thị vẫn còn khá lớn, đặc biệt khi các dự án hạ tầng trọng điểm tiếp tục được triển khai. Việc kết hợp giữa quy hoạch dài hạn, phát triển công nghiệp – dịch vụ và nâng cấp hệ thống đô thị được kỳ vọng sẽ tạo nền tảng cho một giai đoạn tăng trưởng mới.