Nông dân vùng biên Quảng Trị đang nuôi thứ gì mà sau vài tháng đã thu lãi hàng chục triệu?

Nông dân vùng biên chuyển đổi sinh kế

Trong nhiều năm trước, sinh kế của nhiều hộ nông dân đồng bào Bru-Vân Kiều tại xã Trường Sơn (tỉnh Quảng Trị) chủ yếu dựa vào sản xuất nương rẫy. Các loại cây trồng quen thuộc như sắn và ngô thường phụ thuộc nhiều vào điều kiện thời tiết, trong khi giá cả thị trường không ổn định. Điều này khiến thu nhập của người dân thiếu bền vững và khó cải thiện đời sống lâu dài.

Từ thực tế đó, năm 2025, Trung tâm Khuyến nông tỉnh Quảng Trị đã triển khai mô hình chăn nuôi gà ri lai tại địa phương. Mô hình được thực hiện với quy mô 1.800 con gà cho 6 hộ nông dân đồng bào Bru-Vân Kiều tại xã Trường Sơn. Mỗi hộ tham gia được hỗ trợ 300 con gà giống, đồng thời được hướng dẫn kỹ thuật làm chuồng trại, chăm sóc, tiêm phòng và phòng chống dịch bệnh.

Việc triển khai mô hình không chỉ nhằm tạo thêm nguồn thu nhập cho nông dân mà còn giúp người dân tiếp cận phương thức chăn nuôi khoa học, phù hợp với điều kiện tự nhiên của vùng núi biên giới. Bà Hồ Thị Đan là một trong những hộ nông dân đầu tiên tham gia mô hình.

Theo bà Đan, khi mới nhận 300 con giống, gia đình chưa có nhiều kinh nghiệm nên sợ xảy ra dịch bệnh hoặc gà phát triển không tốt. Tuy nhiên, cán bộ khuyến nông thường xuyên đến hướng dẫn kỹ thuật, từ cách xây dựng chuồng trại cao ráo, thông thoáng cho đến lịch tiêm phòng và chăm sóc đàn gà.

Nhờ tuân thủ đúng quy trình kỹ thuật, đàn gà phát triển ổn định và tỷ lệ hao hụt thấp. Gà được nuôi theo hình thức thả vườn, tận dụng nguồn thức ăn sẵn có trong gia đình như ngô, sắn và rau xanh nên chi phí chăn nuôi giảm đáng kể.

Sau khoảng 5 tháng nuôi, đàn gà đạt trọng lượng bình quân từ 2,2 đến 2,5 kg mỗi con. Trong dịp Tết vừa qua, gia đình bà Đan đã xuất bán toàn bộ đàn gà. Sau khi trừ các chi phí chăn nuôi, gia đình thu được lợi nhuận hơn 30 triệu đồng. Khoản thu này tuy không lớn nhưng mang lại nguồn động lực mới cho gia đình. Từ kinh nghiệm của lứa nuôi đầu tiên, bà Đan đã chủ động mua giống mới để tiếp tục thả nuôi.

Mô hình chăn nuôi giúp nông dân nâng cao thu nhập

Không chỉ riêng gia đình bà Đan, 5 hộ nông dân Bru-Vân Kiều khác tham gia mô hình nuôi gà ri lai tại xã Trường Sơn cũng ghi nhận những kết quả tích cực. Từ chỗ quen với việc làm rẫy, nhiều hộ đã mạnh dạn đầu tư chuồng trại và áp dụng kỹ thuật chăn nuôi theo hướng an toàn sinh học.

Theo ông Hoàng Mạnh Hà, Chủ tịch UBND xã Trường Sơn, gà ri lai là giống vật nuôi phù hợp với điều kiện khí hậu và địa hình vùng núi. Giống gà này có sức đề kháng tốt, dễ thích nghi với môi trường và có thể tận dụng nguồn thức ăn sẵn có tại địa phương.

Bên cạnh đó, mô hình nuôi gà thả vườn không đòi hỏi vốn đầu tư quá lớn, phù hợp với điều kiện kinh tế của các hộ nông dân đồng bào dân tộc thiểu số. Quan trọng hơn, mô hình đã góp phần thay đổi nhận thức của người dân về phương thức sản xuất, từ đó từng bước chuyển từ canh tác truyền thống sang mô hình kinh tế đa dạng hơn.

Sau khi mô hình thí điểm đạt kết quả khả quan, nhiều hộ nông dân trên địa bàn xã Trường Sơn đã chủ động học hỏi và áp dụng cách làm này. Một số hộ đã mở rộng quy mô nuôi gà, coi đây là nguồn thu nhập chính bên cạnh hoạt động trồng trọt.

Chính quyền địa phương cũng đang tích cực hỗ trợ nông dân về kỹ thuật chăn nuôi, đồng thời kết nối với các thương lái và thị trường tiêu thụ sản phẩm. Việc liên kết đầu ra giúp bà con yên tâm mở rộng quy mô sản xuất.

Theo định hướng lâu dài của địa phương, sản phẩm “gà ri Trường Sơn” sẽ được xây dựng trở thành đặc sản của vùng biên giới. Khi mô hình được nhân rộng, sản phẩm có thể phục vụ nhu cầu của các điểm du lịch cộng đồng, nhà hàng và các sự kiện tại địa phương.

Sự chuyển đổi này không chỉ giúp nông dân tăng thêm thu nhập mà còn góp phần đa dạng hóa sinh kế cho người dân vùng biên. Khi các mô hình chăn nuôi phù hợp với điều kiện tự nhiên được phát triển, kinh tế nông thôn có thêm động lực tăng trưởng, đồng thời tạo nền tảng cho phát triển nông nghiệp bền vững tại khu vực miền núi.

Hải Băng