Ông Phan Quốc Huỳnh: Thị trường chứng khoán Việt Nam đang trở nên hấp dẫn hơn sau nhịp giảm mạnh

Ông Phan Quốc Huỳnh – Phó Chủ tịch Thường trực Hiệp hội Kinh doanh Chứng khoán Việt Nam (VASB), Chủ tịch HĐQT Công ty CP Chứng khoán SBS đã có những phân tích về cú giảm mạnh vừa qua, đồng thời đưa ra góc nhìn về cơ hội đầu tư, cấu trúc thị trường cũng như những vấn đề cần cải thiện để thị trường chứng khoán Việt Nam phát triển bền vững hơn trong thời gian tới.

Phóng viên: Nhìn lại lịch sử gần 30 năm của thị trường chứng khoán Việt Nam, VN-Index đã nhiều lần trải qua những cú rơi rất mạnh. Theo ông, cú điều chỉnh hiện nay của thị trường có điểm gì giống và khác so với những giai đoạn khủng hoảng trước đây?

Ông Phan Quốc Huỳnh: Thị trường chứng khoán vốn là một thị trường rất nhạy cảm. Những biến động tăng hay giảm điểm, đặc biệt là các cú giảm sâu, thường luôn có nguyên nhân của nó và gắn liền với những yếu tố kinh tế, tài chính hoặc tâm lý của nhà đầu tư.

Nếu so với các giai đoạn trước đây như khủng hoảng tài chính năm 2008, giai đoạn dịch Covid-19 năm 2020 hay những biến động mạnh trong các năm gần đây, thì cú giảm hơn 115 điểm ngày 9/3 có thể xem là một “cú địa chấn” rất mạnh của thị trường. Thậm chí xét về mức độ giảm trong một phiên, đây có thể coi là một trong những mức giảm sâu nhất trong lịch sử gần 30 năm của thị trường chứng khoán Việt Nam.

Tuy nhiên, điều đáng chú ý là cú giảm lần này diễn ra trong một bối cảnh khá khác so với những giai đoạn trước. Trước hết, quy mô nền kinh tế Việt Nam hiện nay đã lớn hơn rất nhiều so với trước đây. Chỉ riêng cán cân xuất nhập khẩu năm 2025 đã tiệm cận mốc gần 1.000 tỷ USD, cho thấy độ mở và quy mô của nền kinh tế đã tăng lên đáng kể.

Bên cạnh đó, Chính phủ đang đẩy mạnh đầu tư công với quy mô rất lớn nhằm phát triển hệ thống hạ tầng và tạo động lực cho tăng trưởng kinh tế. Đây là những yếu tố nền tảng có tác động tích cực tới triển vọng dài hạn của nền kinh tế nói chung và thị trường chứng khoán nói riêng.

Một yếu tố khác cần nhìn nhận là mặt bằng giá cổ phiếu trước khi xảy ra cú giảm vừa qua thực tế vẫn chưa quay trở lại mức thấp của các giai đoạn điều chỉnh trước đó. Chính vì vậy, cú giảm mạnh vừa qua đã kéo mặt bằng giá cổ phiếu xuống mức thấp hơn, trong khi sức khỏe của nhiều doanh nghiệp niêm yết lại đang tốt hơn so với các giai đoạn trước.

Vì thế, nếu nhìn ở góc độ dài hạn, có thể nói thị trường chứng khoán Việt Nam đang trở thành một kênh đầu tư rất hấp dẫn. Tôi thậm chí có thể ví thị trường chứng khoán Việt Nam hiện nay giống như một “mỏ vàng” dành cho những nhà đầu tư dũng cảm và những dòng tiền thông minh.

Phóng viên: Sau mỗi cú sốc của thị trường, nhiều nhà đầu tư dài hạn lại coi đó là cơ hội để tích lũy cổ phiếu ở vùng giá thấp. Theo ông, trong bối cảnh hiện nay liệu thị trường có đang xuất hiện những cơ hội tương tự hay không?

Ông Phan Quốc Huỳnh: Theo tôi, giai đoạn hiện nay thực sự là một cơ hội rất tốt cho các nhà đầu tư dài hạn. Chúng ta mới chỉ đang ở cuối quý I và phía trước vẫn còn cả một chặng đường dài cho năm 2026 cũng như những năm tiếp theo.

Thị trường chứng khoán Việt Nam hiện đang đón nhận nhiều thông tin tích cực. Một trong những câu chuyện quan trọng là quá trình nâng hạng thị trường, trong đó Việt Nam đang tiến gần hơn tới các tiêu chuẩn của FTSE Russell và chuẩn bị cho việc tham gia các rổ chỉ số lớn như MSCI trong tương lai.

Bên cạnh đó, năm 2026 cũng được xem là giai đoạn khởi đầu cho việc triển khai các định hướng phát triển kinh tế mới, với mục tiêu tăng trưởng cao hơn, thậm chí hướng tới mức tăng trưởng GDP hai con số.

Trong bối cảnh đó, các doanh nghiệp niêm yết đang nhận được nhiều cơ chế chính sách thuận lợi từ phía Đảng và Nhà nước. Các chính sách về đầu tư, sản xuất, kinh doanh cũng ngày càng thông thoáng hơn, tạo điều kiện cho doanh nghiệp phát triển và mở rộng quy mô hoạt động.

Chính vì vậy, nếu nhìn ở góc độ dài hạn, thị trường chứng khoán Việt Nam vẫn còn nhiều dư địa tăng trưởng và có thể tiếp tục trở thành một kênh đầu tư hấp dẫn đối với các dòng vốn trong và ngoài nước.

Phóng viên: Nhìn lại những cú rơi lịch sử của thị trường chứng khoán, theo ông đâu là những vấn đề mang tính cấu trúc cần được cải thiện để thị trường phát triển bền vững hơn, đặc biệt là trong việc nâng cao chất lượng nhà đầu tư và hạn chế tâm lý đám đông?

Ông Phan Quốc Huỳnh: Tôi cho rằng cú giảm mạnh của phiên giao dịch ngày 9/3 là một bài học rất rõ về "tâm lý đám đông" của nhà đầu tư trên thị trường.

Khi tâm lý hoảng loạn lan rộng, nhiều nhà đầu tư cá nhân có xu hướng bán tháo cổ phiếu một cách vội vàng, từ đó khiến thị trường rơi vào trạng thái giảm sâu hơn mức cần thiết. Điều này dẫn tới những tổn thất không đáng có đối với tài khoản của nhà đầu tư.

Trong khi đó, nếu nhìn vào diễn biến giao dịch thực tế của thị trường, chúng ta có thể thấy một điều khá thú vị. Trong phiên thị trường giảm mạnh nhất, khối tự doanh của các công ty chứng khoán lại là bên mua vào khá mạnh. Điều này cho thấy các nhà đầu tư tổ chức thường có cách nhìn nhận thị trường khác với tâm lý đám đông.

Vì vậy, việc nâng cao kiến thức và kỹ năng cho nhà đầu tư là một vấn đề rất quan trọng. Nhà đầu tư cần theo dõi thông tin từ các nguồn chính thống, cập nhật các diễn biến kinh tế trong và ngoài nước để có cái nhìn toàn diện hơn về thị trường.

Ngoài ra, các công ty chứng khoán và đội ngũ môi giới cũng cần có trách nhiệm lớn hơn trong việc tư vấn cho khách hàng. Việc tư vấn cần được thực hiện một cách bài bản, thận trọng và dựa trên những phân tích thực chất, thay vì chạy theo những thông tin thiếu kiểm chứng trên các hội nhóm hay mạng xã hội.

Phóng viên: Khi thị trường giảm sâu, nhiều cổ phiếu có nền tảng cơ bản tốt cũng bị kéo giảm theo diễn biến chung. Theo ông, mặt bằng định giá của thị trường hiện nay đang ở mức nào và nhà đầu tư nên chú ý tới những nhóm ngành nào trong giai đoạn tới?

Ông Phan Quốc Huỳnh: Thị trường chứng khoán Việt Nam hiện đã bước vào vùng giá khá hấp dẫn nếu đặt trong tương quan với triển vọng tăng trưởng của nền kinh tế cũng như kết quả kinh doanh của nhiều doanh nghiệp niêm yết. Sau nhịp điều chỉnh mạnh vừa qua, không ít cổ phiếu đã giảm đáng kể so với giai đoạn trước, trong khi nền tảng hoạt động của doanh nghiệp vẫn duy trì ổn định. Điều này tạo ra cơ hội để các nhà đầu tư có tầm nhìn dài hạn xem xét tích lũy những cổ phiếu có chất lượng tốt.

Về nhóm ngành, theo tôi một số lĩnh vực vẫn có dư địa tăng trưởng trong thời gian tới. Trước hết là nhóm chứng khoán và tài chính – ngân hàng, vốn đóng vai trò dẫn dắt dòng tiền trên thị trường. Bên cạnh đó, nhóm hóa chất và dầu khí cũng là những lĩnh vực đáng chú ý, đặc biệt là các doanh nghiệp trong chuỗi lọc hóa dầu và phân bón đang hưởng lợi từ những biến động của thị trường năng lượng cũng như các chính sách thuế liên quan.

Trong bối cảnh nền kinh tế Việt Nam tiếp tục mở rộng quy mô, đầu tư công được thúc đẩy mạnh và câu chuyện nâng hạng thị trường ngày càng rõ ràng, thị trường chứng khoán vẫn còn nhiều dư địa phát triển trong trung và dài hạn. Vì vậy, những nhịp điều chỉnh mạnh của thị trường không chỉ phản ánh rủi ro ngắn hạn mà đôi khi còn mở ra cơ hội cho những nhà đầu tư đủ kiên nhẫn và có chiến lược dài hạn.

Phóng viên: Xin trân trọng cảm ơn ông!

Đức Anh