Với vị trí biên giới giáp Trung Quốc, vùng đất 72km2 sẽ được Lào Cai mở rộng không gian đô thị, định vị thành trung tâm kinh tế – giao thương
Đây là đơn vị hành chính có quy mô lớn, giữ vai trò trung tâm kinh tế, giao thương và đối ngoại của tỉnh Lào Cai sau sáp nhập.
Lào Cai tạo nền tảng tăng trưởng từ không gian đô thị mở rộng
Phường Lào Cai (thuộc tỉnh Lào Cai) được thành lập trên cơ sở hợp nhất 6 đơn vị hành chính gồm phường Cốc Lếu, Kim Tân, Duyên Hải, phường Lào Cai cũ cùng xã Vạn Hòa và xã Bản Phiệt, phường hiện có diện tích tự nhiên 72,32 km² và dân số gần 77.000 người. Đây là một trong những đơn vị hành chính có quy mô kinh tế lớn của tỉnh, giữ vị trí chiến lược quan trọng cả về quốc phòng – an ninh lẫn giao thương và đối ngoại.
Không chỉ là trung tâm hành chính của tỉnh, phường Lào Cai còn được xác định là đầu mối kết nối liên vùng và quốc tế, nơi hội tụ các tuyến giao thông huyết mạch, cửa khẩu quốc tế, logistics và các không gian văn hóa – du lịch đặc thù của vùng biên giới phía Bắc.
Nhìn lại giai đoạn 2020–2025, phường Lào Cai ghi nhận nhiều chuyển biến tích cực về kinh tế – xã hội. Thu nhập bình quân đầu người đạt khoảng 115 triệu đồng/năm, tăng gấp đôi so với năm 2020. Khu vực kinh tế tư nhân phát triển khá mạnh, trong khi kinh tế tập thể tiếp tục được quan tâm hỗ trợ. Trên địa bàn hiện có hơn 2.100 doanh nghiệp và khoảng 5.500 hộ kinh doanh, đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy thương mại, dịch vụ và tạo việc làm cho người lao động.
Cơ cấu kinh tế chuyển dịch theo hướng đô thị hiện đại, trong đó thương mại – dịch vụ chiếm tỷ trọng cao nhất, hơn 57,6%; công nghiệp – xây dựng chiếm 41,7%; nông – lâm – thủy sản chỉ còn 0,7%. Giá trị sản xuất công nghiệp ước đạt khoảng 2.900 tỷ đồng, tăng gấp 2,3 lần so với giai đoạn trước. Tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng đạt gần 30.000 tỷ đồng, phản ánh sức bật của một đô thị cửa khẩu năng động.
Song song với phát triển đô thị, tư duy sản xuất nông nghiệp ở các khu vực nông thôn thuộc phường cũng có sự thay đổi đáng kể. Người dân dần chuyển từ sản xuất tự cung tự cấp sang sản xuất hàng hóa gắn với thị trường. Các vùng chuyên canh cây dứa, chè được hình thành, mang lại nguồn thu ổn định, góp phần cân bằng giữa phát triển đô thị và nông thôn trong cùng một đơn vị hành chính.
Lợi thế văn hóa – du lịch cũng là một điểm nhấn của phường Lào Cai. Những địa danh như Đền Thượng, khu du lịch tâm linh Kim Thành, phố đi bộ ven sông, bến Nậm Thi, nhà ga đường sắt liên vận quốc tế cùng vị trí nằm trong chuỗi du lịch Lào Cai – Sa Pa – Bắc Hà – Y Tý đã giúp địa phương thu hút hơn 1,5 triệu lượt du khách trong 5 năm qua, với doanh thu từ du lịch đạt trên 2.000 tỷ đồng.
Định hình vai trò trung tâm kết nối và đô thị cửa khẩu của Lào Cai
Sức hấp dẫn của phường Lào Cai không chỉ đến từ các chỉ số tăng trưởng mà còn nằm ở vị trí địa chiến lược hiếm có. Đây là nơi hội tụ đầy đủ ba loại hình giao thông quan trọng gồm đường bộ, đường sắt và đường thủy. Trên địa bàn hiện diện Cửa khẩu Quốc tế Lào Cai, Cửa khẩu quốc tế đường bộ số 2 Kim Thành, tuyến đường sắt liên vận quốc tế, hệ thống logistics, kho bãi và các chợ biên giới sôi động. Nhờ đó, phường Lào Cai đóng vai trò như một nút giao then chốt trong hành lang kinh tế Côn Minh – Hà Nội – Hải Phòng – Quảng Ninh.
Sau khi mở rộng địa giới, phường Lào Cai không còn bó hẹp trong lõi đô thị cũ mà đã mở ra không gian phát triển đa trục. Bên cạnh các khu vực trung tâm như Cốc Lếu, Kim Tân, phường vươn dài tới các vùng nông thôn Bản Phiệt, Vạn Hòa và đặc biệt là khu vực Duyên Hải – nơi tập trung các hoạt động kinh tế cửa khẩu sôi động. Cấu trúc địa lý đa dạng tạo điều kiện hình thành một đô thị đa năng, vừa có cửa khẩu quốc tế, cụm công nghiệp, trung tâm thương mại – dịch vụ, vừa có vùng sản xuất nông nghiệp hàng hóa và du lịch sinh thái.
Hướng tới năm 2030, phường Lào Cai đặt ra nhiều mục tiêu phát triển cụ thể như: Thu ngân sách nhà nước đạt 6.500 tỷ đồng; Tốc độ tăng trưởng GRDP bình quân 14%/năm; Thu nhập bình quân đầu người đạt 150 triệu đồng/năm; Tổng vốn đầu tư toàn xã hội giai đoạn 2025–2030 đạt 58.000 tỷ đồng; Số doanh nghiệp đạt khoảng 2.500; Tổng kim ngạch xuất nhập khẩu đạt 6 tỷ USD; Tỷ lệ bao phủ bảo hiểm y tế trên 98% và chỉ số hạnh phúc đạt 80%.
Để hiện thực hóa các mục tiêu này, phường Lào Cai xác định một số đột phá chiến lược. Trọng tâm trước hết là phát triển hạ tầng giao thông và đô thị, hướng tới trở thành trung tâm kết nối – giao thương khu vực và quốc tế. Địa phương ưu tiên huy động nguồn lực đầu tư, nâng cấp các đầu mối liên vùng, đặc biệt là kết nối giữa ga Lào Cai với Khu kinh tế cửa khẩu Lào Cai, Cảng hàng không Sa Pa và các đô thị vệ tinh, từng bước hình thành mô hình đô thị ga (TOD).
Bên cạnh đó, lĩnh vực thương mại – dịch vụ – logistics được xác định là trụ cột chiến lược, gắn với lợi thế cửa khẩu. Du lịch cũng được định hướng trở thành ngành kinh tế mũi nhọn, dựa trên không gian văn hóa biên giới, hệ thống di tích tâm linh, các tuyến du lịch xuyên biên giới và chuỗi lễ hội đặc trưng. Với những định hướng này, phường Lào Cai đang từng bước khẳng định vai trò là trung tâm kết nối, động lực tăng trưởng và điểm đến quan trọng trên bản đồ phát triển kinh tế – du lịch của vùng Tây Bắc và cả nước.