Thanh Hóa đang thúc đẩy "vùng đất chiến khu" thành điểm nhấn nông nghiệp công nghệ cao, xen lẫn truyền thống văn hóa hào hùng sau sáp nhập
Phát huy truyền thống chiến khu, vùng đất này tại Thanh Hóa định hướng phát triển xanh, hiện đại và bền vững trong giai đoạn 2025–2030.
Diện mạo mới sau sáp nhập và bước chuyển mạnh mẽ trong phát triển kinh tế – xã hội
Xã Ngọc Trạo mới (tỉnh Thanh Hóa) được thành lập trên cơ sở sáp nhập các xã Thành An, Thành Long, Thành Tâm và Ngọc Trạo của huyện Thạch Thành cũ. Với hơn 23.000 nhân khẩu, trong đó đồng bào Mường chiếm gần 70%, địa phương mang sắc thái văn hóa đặc trưng, đồng thời sở hữu nền tảng tự nhiên phong phú để phát triển nông – lâm nghiệp và các ngành kinh tế mới.
Những năm gần đây, UBND xã Ngọc Trạo đã triển khai nhiều giải pháp nhằm tạo chuyển biến kinh tế, trong đó nhấn mạnh tái cơ cấu sản xuất theo hướng giảm dần tỷ trọng nông nghiệp truyền thống, tăng tỷ trọng dịch vụ và công nghiệp – xây dựng. Xã tuyên truyền, vận động người dân tích tụ – tập trung đất đai, chuyển diện tích lúa và rừng kém hiệu quả sang các cây trồng có giá trị kinh tế cao; đồng thời đẩy mạnh cơ giới hóa, ứng dụng khoa học kỹ thuật và thâm canh nhằm nâng năng suất.
Để thúc đẩy chuyển đổi sản xuất, địa phương phối hợp với các tổ chức tín dụng tạo điều kiện cho người dân tiếp cận nguồn vốn ưu đãi; triển khai tập huấn kỹ thuật, kết nối sản xuất – tiêu thụ và đầu tư hạ tầng. Ngọc Trạo đã quy hoạch các vùng sản xuất tập trung, lựa chọn cây trồng phù hợp và khuyến khích liên kết với doanh nghiệp để đảm bảo đầu ra bền vững. Hiện toàn xã tích tụ được 195ha sản xuất nông nghiệp quy mô lớn, công nghệ cao. Trong đó, hơn 456ha cây ăn quả chủ yếu tại các thôn Ngọc Tâm, Vạn Bảo, Tân Liên, Thạch Cừ đang cho năng suất cao. Hai sản phẩm OCOP đạt chuẩn 3 sao của địa phương là ổi Vạn Bảo và mật ong từ tổ hợp tác thôn Ngọc Trạo.
Bên cạnh nông nghiệp, lâm nghiệp và chăn nuôi đóng góp quan trọng trong tăng trưởng. Toàn xã có hơn 1.094ha rừng sản xuất, mang lại nguồn thu ổn định từ trồng và tái trồng rừng. Tổng đàn gia súc, gia cầm hơn 59.300 con, nhiều hộ mạnh dạn phát triển mô hình trang trại – gia trại quy mô lớn. Công nghiệp – tiểu thủ công nghiệp tiếp tục có dấu hiệu khởi sắc với 512 cơ sở thương mại, dịch vụ và 5 HTX nông nghiệp hoạt động hiệu quả, tạo việc làm cho khoảng 1.200 lao động. Địa phương cũng đã quy hoạch 3 cụm công nghiệp với tổng diện tích 150ha, trong đó cụm Vân Du 1 diện tích 20,3ha đang được đầu tư hạ tầng để thu hút doanh nghiệp.
Xã đặt mục tiêu giai đoạn 2025–2030 tốc độ tăng tổng giá trị sản phẩm đạt từ 7% trở lên mỗi năm. Hệ thống chính trị sau sáp nhập nhanh chóng ổn định, chủ trương “gần dân – sát dân – phục vụ Nhân dân tốt hơn” được quán triệt sâu rộng, tạo nền tảng cho triển khai các chương trình phát triển.
Biểu tượng lịch sử và động lực tinh thần cho chặng đường phát triển mới
Bên cạnh kinh tế – xã hội, Ngọc Trạo còn là địa danh giàu dấu ấn lịch sử. Chiến khu Ngọc Trạo được xem là biểu tượng bất diệt của phong trào cách mạng xứ Thanh. Ngày 10/7/1941, Tỉnh ủy Thanh Hóa cử 11 cán bộ, chiến sĩ lên vùng núi Ngọc Trạo xây dựng chiến khu. Chỉ hơn hai tháng sau, tại hang Treo (căn cứ trung tâm), lực lượng đã tuyên bố thành lập Đội du kích vũ trang thoát ly đầu tiên của tỉnh với 21 chiến sĩ. Đây là tiền thân của lực lượng vũ trang Thanh Hóa sau này.
Trên nền tảng lịch sử đó, Đảng bộ và Nhân dân Ngọc Trạo tiếp tục phát huy truyền thống để thúc đẩy phát triển kinh tế – xã hội. Theo Bí thư Đảng ủy xã Lê Xuân Bình, xã đã thu hút tốt các nguồn lực đầu tư, đồng thời mở rộng sản xuất nông nghiệp công nghệ cao và quy mô lớn. Công nghiệp – tiểu thủ công nghiệp theo đó cũng có nhiều chuyển biến rõ nét.
Ngọc Trạo đặc biệt chú trọng bảo tồn và phát triển văn hóa địa phương. Các lễ hội dân gian, nghề truyền thống và điểm du lịch sinh thái được khai thác phù hợp, trở thành điểm nhấn thu hút du khách. Ngày 19/9 hàng năm không chỉ mang ý nghĩa lịch sử mà còn là sự kiện văn hóa quy mô lớn của xã, góp phần quảng bá hình ảnh địa phương.
Trong giai đoạn mới, xã định hướng phát triển nông nghiệp công nghệ cao theo hướng sạch, hữu cơ, tuần hoàn. Thúc đẩy sản phẩm chủ lực như mít, ổi lê, thanh long, mía nguyên liệu gắn với xây dựng thương hiệu và OCOP. Song song, địa phương triển khai kế hoạch chuyển đổi số, phát triển hạ tầng đồng bộ, quản lý hiệu quả tài nguyên và quy hoạch sử dụng đất để mở ra động lực phát triển bền vững.