Sau sáp nhập, vùng đất của "di sản và lịch sử" tại Ninh Bình sẽ là trọng điểm du lịch – dịch vụ – đô thị xanh mới, vươn tầm trên bản đồ thế giới
Vùng đất này tại Ninh Bình tiếp tục lấy trọng tâm đầu tư là du lịch và dịch vụ để phát triển trong giai đoạn mới.
Điểm sáng phát triển mới của Ninh Bình
Phường Tam Chúc (tỉnh Ninh Bình) được thành lập trên cơ sở sáp nhập phường Ba Sao và các xã Khả Phong, Thụy Lôi (trước thuộc thị xã Kim Bảng, tỉnh Hà Nam cũ), mở ra bước phát triển mới cho vùng tây bắc của tỉnh. Trong giai đoạn 2021–2025, địa phương ghi nhận tổng thu ngân sách đạt 195,3% kế hoạch, giá trị sản xuất công nghiệp – tiểu thủ công nghiệp đạt 133,8%, cơ cấu kinh tế chuyển dịch mạnh theo hướng thương mại, dịch vụ và du lịch.
Tận dụng lợi thế địa hình và tài nguyên du lịch đặc thù, phường Tam Chúc đã thu hút nhiều dự án nghỉ dưỡng, vui chơi giải trí và du lịch sinh thái cao cấp, hình thành hệ thống dịch vụ gắn với tuyến du lịch tâm linh Bái Đính – Tam Chúc – Chùa Hương, trở thành điểm nhấn mới trong chiến lược phát triển du lịch vùng Thủ đô. Mục tiêu được đặt ra là xây dựng phường Tam Chúc trở thành trọng điểm du lịch – dịch vụ – đô thị xanh phía tây bắc Ninh Bình, đóng góp vào tăng trưởng bền vững của tỉnh.
Trong giai đoạn 2025–2030, phường xác định 15 chỉ tiêu chủ yếu, trong đó nổi bật là: Tổng thu ngân sách tăng bình quân 5%/năm, đạt gần 26 tỷ đồng vào năm 2030; Thu nhập bình quân đầu người đạt 102 triệu đồng/năm; Tỷ lệ hộ nghèo dưới 1% và 5 triệu lượt khách du lịch mỗi năm.
Được định hướng trở thành trung tâm giao thoa giữa tâm linh – văn hóa – thiên nhiên, phường Tam Chúc đang dần hiện thực hóa khát vọng phát triển bền vững, nơi du lịch và di sản hòa quyện cùng đời sống người dân.
Di sản đặc biệt khẳng định vị thế Ninh Bình
Ngày 11/9/2025 vừa qua, Quần thể Danh lam thắng cảnh và khảo cổ Tam Chúc (phường Tam Chúc, tỉnh Ninh Bình) chính thức được xếp hạng Di tích quốc gia đặc biệt theo Quyết định số 1959/QĐ-TTg. Đây không chỉ là niềm tự hào của Ninh Bình mà còn là sự ghi nhận xứng đáng với những giá trị nổi bật về địa chất, khảo cổ, sinh học và văn hóa – tôn giáo của khu vực.
Khu danh thắng nằm trong vùng karst đá vôi nhiệt đới ẩm, hình thành qua hàng triệu năm, tạo nên cảnh quan thiên nhiên kỳ vĩ với các dãy núi tháp, hồ nước, hang động và hệ thống suối ngầm độc đáo. Tam Chúc còn là môi trường sống của hơn 400 cá thể voọc mông trắng, một trong những loài linh trưởng quý hiếm nhất thế giới.
Bên cạnh giá trị sinh thái, nhiều phát hiện khảo cổ học cho thấy Tam Chúc từng là nơi cư trú của cư dân Việt cổ, chịu ảnh hưởng của văn hóa Hòa Bình, có niên đại từ 20.000 – 30.000 năm. Đây là vùng đất gắn với Thiền sư Nguyễn Minh Không thời Lý và Phật hoàng Trần Nhân Tông thời Trần, góp phần khẳng định vai trò của Tam Chúc trong lịch sử Phật giáo Việt Nam.
Không chỉ là không gian tâm linh – du lịch, Tam Chúc còn mang ý nghĩa khoa học quan trọng khi giúp giới nghiên cứu hiểu sâu hơn về lịch sử hình thành cư dân cổ và sự phát triển văn hóa Đông Nam Á. Hiện nay, khu danh thắng là một mắt xích quan trọng trong tuyến du lịch hành hương Chùa Hương – Tam Chúc – Bái Đính, được quy hoạch trở thành tuyến tâm linh lớn nhất Việt Nam.
Theo ông Bùi Văn Mạnh – Giám đốc Sở Du lịch Ninh Bình, việc Nhà nước công nhận Tam Chúc là Di tích quốc gia đặc biệt vừa khẳng định giá trị di sản, vừa đặt ra trách nhiệm bảo tồn và khai thác bền vững. Ông cho rằng cần chính sách khuyến khích người dân và doanh nghiệp cùng tham gia vào công tác bảo tồn, tạo sinh kế gắn với di sản để phát triển du lịch không chỉ vì kinh tế, mà còn vì gìn giữ giá trị văn hóa – thiên nhiên cho mai sau.
Việc xếp hạng Quần thể Tam Chúc là Di tích quốc gia đặc biệt cũng mở ra cơ hội quảng bá hình ảnh Ninh Bình, khẳng định vị thế Việt Nam trên bản đồ du lịch hành hương và khảo cổ thế giới. Đó là bước tiến quan trọng trong chiến lược kết hợp giữa bảo tồn – phát triển – lan tỏa giá trị di sản, hướng tới một mô hình du lịch bền vững, hài hòa giữa kinh tế, văn hóa và con người.