Giá lúa gạo hôm nay 8/10: Trong nước đi ngang, quốc tế giảm mạnh vì lệnh cấm nhập khẩu

Giá lúa gạo trong nước duy trì ổn định

Khảo sát tại khu vực Đồng bằng sông Cửu Long sáng 8/10 cho thấy giá gạo nguyên liệu và phụ phẩm nhìn chung không thay đổi so với ngày hôm qua.

Gạo nguyên liệu OM 380 hiện được giao dịch ở mức 7.800–7.900 đồng/kg, trong khi gạo OM 5451 dao động 8.100–8.250 đồng/kg. Ở nhóm phụ phẩm, tấm OM 5451 giữ nguyên mức 7.250–7.350 đồng/kg, còn giá cám dao động 6.700–6.800 đồng/kg.

Mặt bằng giá duy trì ổn định cho thấy thị trường nội địa vẫn đang cân bằng cung – cầu, dù áp lực từ xuất khẩu giảm sút khiến tâm lý nông dân và thương lái chưa thật sự lạc quan.

Theo Hiệp hội Lương thực Việt Nam (VFA), giá gạo trắng thường 5% tấm của Việt Nam hiện được chào bán ở mức 375–379 USD/tấn. Gạo Jasmine ghi nhận mức 491–495 USD/tấn, trong khi gạo thơm 5% tấm dao động 430–450 USD/tấn.

So với nhiều nước xuất khẩu gạo lớn khác, giá gạo Việt Nam vẫn ở mức cao hơn nhưng đang chịu áp lực cạnh tranh lớn. Cụ thể, gạo trắng thường 5% tấm của Ấn Độ được chào bán 372–376 USD/tấn, Thái Lan 339–343 USD/tấn, và Pakistan chỉ 342–346 USD/tấn – thấp nhất trong gần chín năm qua.

Philstar đưa tin, nguyên nhân khiến giá gạo xuất khẩu của Việt Nam giảm chủ yếu do Philippines – thị trường tiêu thụ gạo lớn nhất của nước ta – đã gia hạn lệnh cấm nhập khẩu thêm một tháng, thậm chí có thể kéo dài đến cuối năm.

Theo Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp Liên Hợp Quốc (FAO), tháng 9 vừa qua thị trường gạo Indica toàn cầu chìm trong tâm lý bi quan, bởi nguồn cung dồi dào trong khi nhu cầu yếu.

FAO cho biết, giá gạo giảm mạnh nhất tại Việt Nam, chủ yếu do tác động từ lệnh cấm nhập khẩu tạm thời của Philippines. Ban đầu, lệnh này dự kiến kéo dài 60 ngày nhưng đã được gia hạn ít nhất thêm 30 ngày.

Dữ liệu của FAO cho thấy, giá gạo 5% tấm của Việt Nam trong tháng 9 đạt trung bình 372,1 USD/tấn, giảm gần 4% so với tháng 8 (389 USD/tấn) và giảm tới 32% so với cùng kỳ năm ngoái, khi giá ở mức 546,5 USD/tấn.

Tính chung từ tháng 1 đến tháng 9/2025, giá gạo 5% tấm của Việt Nam đạt trung bình 389,3 USD/tấn, thấp hơn 32% so với cùng kỳ 2024.

Philippines gia hạn lệnh cấm nhập khẩu gạo

Nguyên nhân trực tiếp khiến giá gạo Việt Nam giảm sâu xuất phát từ việc Philippines áp dụng lệnh cấm nhập khẩu gạo tạm thời từ ngày 1/9, ban đầu dự kiến kéo dài đến cuối tháng 10 nhưng nay đã được gia hạn đến cuối tháng 11. Bộ trưởng Nông nghiệp Philippines Francisco Tiu Laurel Jr. còn cho biết khả năng lệnh này sẽ kéo dài đến cuối năm để bảo vệ nông dân trong nước.

Theo dữ liệu của Cục Công nghiệp Thực vật Philippines (BPI), tính đến ngày 24/9, nước này đã nhập khẩu gần 3,4 triệu tấn gạo, trong đó riêng tháng 9 đạt hơn 427.000 tấn. Tuy nhiên, số lượng giấy phép kiểm dịch và an toàn thực phẩm (SPSIC) cho nhập khẩu gạo trong tháng 9 đã giảm mạnh. Cơ quan này chỉ cấp 79 giấy SPSIC, tương ứng với khối lượng gạo đăng ký nhập khẩu 36.185 tấn – mức thấp hiếm thấy trong nhiều năm.

Chính phủ Philippines cho rằng lệnh cấm là cần thiết nhằm ổn định giá lúa nội địa, vốn đã giảm xuống dưới giá thành sản xuất do lượng gạo nhập khẩu quá lớn.

Theo Viện Nghiên cứu Lúa gạo Quốc tế (IRRI), lệnh cấm nhập khẩu của Philippines sẽ mang lại lợi thế lớn cho các nhà nhập khẩu khi họ có thể trì hoãn việc mua hàng hoặc đàm phán mức giá thấp hơn. Trong khi đó, các nhà xuất khẩu như Việt Nam và Thái Lan phải đối mặt với áp lực tồn kho tăng, chi phí lưu trữ cao và biên lợi nhuận giảm.

Báo cáo thị trường của IRRI do nhà khoa học Alisher Mirzabaev và Chủ tịch The Rice Trader Jeremy Zwinger đồng tác giả nhấn mạnh: “Các nhà nhập khẩu Philippines có thể chờ đợi thời điểm thuận lợi, bởi nguồn cung toàn cầu hiện đang dư thừa. Ngược lại, các nhà xuất khẩu buộc phải gánh chịu rủi ro giá thấp và chi phí tăng cao”.

Với vai trò là thị trường xuất khẩu gạo lớn nhất của Việt Nam, những diễn biến tại Philippines có ảnh hưởng trực tiếp đến giá gạo và chiến lược tiêu thụ trong những tháng cuối năm.

Đình Tiến